Ўзбекистон суверен халқаро облигацияларини нисбатан паст фоиз ставкада (12,25 фоиз) жойлаштирилиши инвесторларнинг мамлакатдаги макроиқтисодий сиёсатга бўлган ижобий баҳони кўрсатади.

31 март куни ички молия бозорида ўтказилган аукционда 300 млрд сўм миқдоридаги 3 йиллик давлат ғазначилик облигациялари 12,39 фоиздан жойлаштирилган эди. Ички молия бозорида йирик ҳажмдаги маблағларни жалб қилиш имкони чекланган ҳолатда ташқи бозордан янада паст фоиз ставкада маблағларнинг жалб қилиниши халқаро инвесторларнинг республикада нархлар барқарорлигини таъминлаш бўйича ижобий кутилмаларини акс эттиради.

Шунингдек, аввалги йилларда миллий валютада чиқарилган халқаро облигацияларга нисбатан фоиз ставкаларнинг пасайиб бораётганлиги (2024 йилда – 16,625 фоиз, 2025 йилда – 15,5 фоиз) мамлакат суверен риск-премиясининг пасаяётганини ва ташқи капитал қийматининг босқичма-босқич арзонлашиб бораётганини англатади.

Жаҳон молия бозорларида миллий валютадаги суверен халқаро облигацияларга бўлган қизиқиш халқаро рейтинг агентликлари томонидан Ўзбекистон суверен кредит рейтинги 1 поғона юқорига «BB» даражасига оширилиши билан боғлиқ.

Хусусан, Ўзбекистон суверен кредит рейтинги оширилиши натижасида АҚШ долларидаги Ўзбекистон суверен халқаро облигацияларининг иккиламчи бозордаги фоиз ставкалари 2025 йил май декабрь ойларида ўртача 1,08 фоиз атрофида пасайиши кузатилган эди.

Миллий валютада чиқарилган суверен халқаро облигацияларнинг афзалликлари қуйидагилардан иборат:

• миллий валютада жойлаштирилган суверен халқаро облигациялар ички бозордаги облигацияларнинг фоиз ставкалари мақбул даражада шаклланишига ижобий таъсир қилмоқда. Хусусан, 2024 йилнинг январь май ойларида чиқарилган 3 йиллик давлат ғазначилик облигацияларининг ўртача тортилган фоиз ставкаси 17,95 фоизни ташкил қилган бўлса, май ойида миллий валютада чиқарилган халқаро облигациялар бўйича 16,625 фоиз ставкаси қайд этилгандан сўнг ички бозордаги 3 йиллик облигацияларнинг даромадлилиги 2024 йил июнь ойидан 2025 йил февраль ойига қадар ўртача 16,31 фоизгача пасайган.

2025 йилнинг февраль ойида сўмда чиқарилган суверен халқаро облигациялар бўйича 15,5 фоиз ставкаси қайд этилиши натижасида ички молия бозоридаги 3 йиллик давлат ғазначилик облигациялари фоиз ставкаси 2025 йил март ойидан 2026 йилнинг апрель ойигача ўртача 14,61 фоизгача пасайган.

миллий валютада чиқарилган облигацияларда валюта рискларининг халқаро инвестор томонидан қабул қилиниши англатади ҳамда давлат қарзи портфелидаги валюта хатарларининг пасайишига хизмат қилади.

ушбу транзакциянинг “GBI-EM” (The Government Bond – Emerging Market Index) индексига киритилиши янги институционал ва хусусий инвесторларни жалб қилиши орқали Ўзбекистоннинг барча эмитентларининг халқаро облигациялари фоиз ставкаларини пасайтириш учун замин яратади.