Ўзбекистонда кўчмас мулк ва автотранспорт учун ижара тўлови энг кам ставкалари оширилиши мумкин

14:03 · 28.11.2025

Марказий банк ҳузурида стартап лойиҳаларни молиялаштирадиган венчур фонд ташкил этилади

11:03 · 28.11.2025

Ўзбекистонда амалдорларнинг даромадларини декларация қилиш тўғрисидаги қонун лойиҳаси ишлаб чиқилди — ХВЖ

10:12 · 28.11.2025

ХВЖ: Ўзбекистон олтин нархи ошишининг бюджет ва доллар курсига таъсирини чеклаши керак

17:25 · 27.11.2025

Солиқ ҳисоботи шаклларига ўзгартиришлар киритилди

12:23 · 27.11.2025

Миллиардер дўстлар: Брендан Фоодй, Адарш Ҳирематҳ ва Суря Мидҳа — Mercor’нинг муваффақият сирлари

11:32 · 27.11.2025

​​​​​​​2026 йил учун давлат бюджети лойиҳаси муҳокамага қўйилди

9:53 · 27.11.2025

Хориждан товарларни божсиз олиб кириш нормаси тўлиқ қайта кўриб чиқилади

14:42 · 26.11.2025

Иш ҳақи, пенсия ва нафақалар 2030 йилгача инфляциядан юқори оширилади

12:16 · 26.11.2025

Ўзбекистонда 2026 йилда солиқлар: қандай ўзгаришлар режалаштирилмоқда?

10:56 · 26.11.2025

Устун музокара кучига эга компаниялар сони 66 тага етди

16:18 · 25.11.2025

Ўзбекистон Россия билан ЖСТга қўшилиш бўйича музокараларни деярли якунлади

15:35 · 25.11.2025

S&P сўнгги етти йилда биринчи марта Ўзбекистоннинг кредит рейтингини оширди

14:26 · 24.11.2025

Ўзбекистон экспортида олтин, импортида автомобиллар хариди етакчилик қилди

10:12 · 24.11.2025

Кейинги 3 йилда доллар курси қандай бўлади? – S&P прогнози

9:21 · 24.11.2025

Марказий банк: Ўзбекистонда валюта таклифи талабдан тезроқ ўсмоқда

17:05 · 22.11.2025

Ўзбекистонга хориждан пул ўтказмалари қарийб 16 млрд долларга етди

14:06 · 21.11.2025

Ўзбекистонда иккиламчи уй-жой нархлари бир ойда 2,4 фоизга ўсди — ИТИМ

10:40 · 21.11.2025

Ўзбекистон банк тизимида рақобат даражаси қандай?

Ўзбекистон банкларининг рақобат даражаси банкларнинг активлари, кредит портфели ва депозитлари бўйича таҳлил қилинди. Активлар бўйича ҲҲИ индекси 1520 дан 2022 йил 1 декабрь ҳолатига 1016 гача пасайган бўлса, кредитлар бўйича ушбу кўрсаткич 1709 дан 1082 гача тушди, депозитлар бўйича эса 919 дан 852 гача тушган

Ўзбекистон банк тизимида рақобат даражаси қандай?

Прогнозлаштириш ва макроиқтисодий тадқиқотлар институти экспертлари томонидан Ўзбекистон банк тизимида рақобат даражаси таҳлил қилинди.

Мазкур тадқиқотда Ҳерфиндал-Ҳиршман индекси (ҲҲИ)дан фойдаланилди. Мазкур индекс бозор концентрациясининг умумқабул қилинган ўлчовларидан бири ҳисобланади ва бозор рақобатбардошлигини аниқлаш учун ишлатилади.

Қайд этилишича, сўнгги 5 йилда Ўзбекистон банк тизимида рақобат активлар бўйича ҳам, кредитлар бўйича ҳам, депозитлар бўйича ҳам ортиб бормоқда. 2018 йил 1 январь ҳолатига активлар бўйича ҲҲИ индекси 1520 бўлган бўлса, 2022 йил 1 декабрь ҳолатига 1016 гача пасайди. Кредитлар бўйича ушбу кўрсаткич 1709 дан 1082 гача тушди.

Шунингдек, депозитлар бозорида бозор иқтисодиёти тамойилларига асосан фаолият олиб борилиши сабабли банклар ўртасида депозитлар учун кучли кураш мавжуд ва бу кураш йилдан йилга ортиб бормоқда. Ушбу тенденция депозитлар бўйича ҲҲИ индексининг 919 дан 852 гача тушганида ҳам яққол намоён бўлди.

Активлар. Давлат улуши мавжуд энг йирик топ-5 банкларнинг («Ўзмиллий банк», «Саноатқурилишбанк», «Асакабанк», «Ипотека банк», «Агробанк») банк тизими активларидаги улуши 70,9 фоиздан 60,5 фоизгача камайди. Давлат улуши мавжуд бошқа банклар улуши 11 фоиздан 18 фоизгача ошган бўлса, хусусий банклар улуши 18,1 фоиздан 21,5 фоизгача кўпайди. 2025 йилга бориб, банк тизими активларининг умумий ҳажмида давлат улуши бўлмаган банклар активлари улушини 60 фоизгача ошириш режалаштирилган.

Мазкур даврда банк тизимига Tenge Bank, TBC Bank, Anor Bank, Uzum (Apelsin) bank ва Poytaxt Bank кириб келди. Ушбу банкларнинг жами активлардаги улуши 1,8 фоизга етди.

Кредитлар. Топ-5 банкларнинг жами кредит портфелидаги улуши 77 фоиздан 64 фоизгача камайди. Хусусий банклар улуши 11,6 фоиздан 16,6 фоизгача кўпайган бўлса, давлат улуши мавжуд бошқа банклар улуши 19 фоизга етди. Хусусий банклардан Kapital Bank, Hamkorbank, «Ипак йўли» банки тижорат кредитлари бозорида давлат улуши мавжуд банклар учун ҳам, бошқа хусусий банклар учун ҳам жиддий рақобатчига айланди. Kapital Bank’нинг жами кредит портфелидаги улуши 1,2 фоиздан 3,8 фоизгача ошган бўлса, Ипак йўли» банки улуши 1,8 фоиздан 2,1 фоизга кўпайди. Hamkorbank эса бозордаги 3 фоизлик улушини сақлаб келмоқда.

Депозитлар. 2018 йилнинг бошида топ-5 банклар банк тизимидаги жами депозитларнинг 51,2 фоизга эгалик қилган бўлса, 2022 йил 1 декабрь ҳолатига келиб уларнинг улуши 46,9 фоизгача қисқарди. Хусусий банклар томонидан жалб қилинган депозитлар улуши 34,1 фоиздан 36,4 фоизгача кўпайди. Давлат улуши мавжуд бошқа банкларнинг депозит бозоридаги улуши 2 фоиз бандга — 14,7 фоиздан 16,7 фоизгача ошди.

Депозитлар бозорида давлат улуши мавжуд банклар ва хусусий банклар ўртасидаги рақобатдан кўра хусусий банклар ўртасидаги ўзаро рақобат кучлироқ ҳисобланади. ЎзКДБ банкнинг ушбу бозордаги улуши 8,6 фоиздан 3,6 фоизгача камайган бўлса, Kapital Bank ўз улушини 4,8 фоиздан 10,9 фоизга етказиб олди. Hamkorbank депозитлари улуши 5,5 фоиздан 3 фоизгача камайди.

Депозитлар учун рақобатнинг кучайиши муддатли депозитлар бўйича фоиз ставкаларининг жозибадорлигида ҳам ўз аксини топади. Масалан, 2017 йилнинг апрель ойида юридик шахслар муддатли депозитлари бўйича ўртача фоиз ставкаси 5,8 фоизни ташкил этган бўлса, 2017 йилнинг декабрь ойига келиб 12,1 фоизгача кўтарилди. 2022 йилнинг декабрь ойида эса 16,9 фоизга етди. Жисмоний шахсларнинг муддатли депозитлари бўйича ўртача ставка эса сўнгги 2 йилда 20 фоизни ташкил этиб келмоқда.

Ўзбекистонда кўчмас мулк ва автотранспорт учун ижара тўлови энг кам ставкалари оширилиши мумкин
Янгиликлар 14:03 · 28.11.2025
Ўзбекистонда кўчмас мулк ва автотранспорт учун ижара тўлови энг кам ставкалари оширилиши мумкин
Марказий банк ҳузурида стартап лойиҳаларни молиялаштирадиган венчур фонд ташкил этилади
Молия, Янгиликлар 11:03 · 28.11.2025
Марказий банк ҳузурида стартап лойиҳаларни молиялаштирадиган венчур фонд ташкил этилади
Ўзбекистонда амалдорларнинг даромадларини декларация қилиш тўғрисидаги қонун лойиҳаси ишлаб чиқилди — ХВЖ
Янгиликлар 10:12 · 28.11.2025
Ўзбекистонда амалдорларнинг даромадларини декларация қилиш тўғрисидаги қонун лойиҳаси ишлаб чиқилди — ХВЖ
ХВЖ: Ўзбекистон олтин нархи ошишининг бюджет ва доллар курсига таъсирини чеклаши керак
Янгиликлар 17:25 · 27.11.2025
ХВЖ: Ўзбекистон олтин нархи ошишининг бюджет ва доллар курсига таъсирини чеклаши керак
Солиқ ҳисоботи шаклларига ўзгартиришлар киритилди
Янгиликлар 12:23 · 27.11.2025
Солиқ ҳисоботи шаклларига ўзгартиришлар киритилди
Миллиардер дўстлар: Брендан Фоодй, Адарш Ҳирематҳ ва Суря Мидҳа — Mercor’нинг муваффақият сирлари
Миллиардерлар, Янгиликлар 11:32 · 27.11.2025
Миллиардер дўстлар: Брендан Фоодй, Адарш Ҳирематҳ ва Суря Мидҳа — Mercor’нинг муваффақият сирлари