Ўзбекистоннинг давлат қарзи 2025 йил давомида 6,6 млрд долларга кўпайиб (+16,4 фоиз), 46,8 млрд долларни ташкил этди. Айни пайтда давлат қарзининг ЯИМга (иқтисодиёт ҳажми) нисбати 31,9 фоизгача қисқарди (2024 йилда — 35 фоиз). Бу Иқтисодиёт ва молия вазирлиги маълумотларидан келиб чиқади.

Тўртинчи чоракда давлат қарзининг ўсиш сурати сезиларли тезлашди. Биринчи чоракда давлат қарзи 5,9 фоизга (2,4 млрд доллар), иккинчи чоракда 2,1 фоизга (898 млн доллар), учинчи чоракда эса атиги 1,1 фоизга (473 млн доллар) ўсган бўлса, тўртинчи чоракда ўсиш 6,6 фоизни (2,9 млрд доллар) ташкил этди.

Давлат ташқи қарзи бир йил ичида 6,1 млрд долларга (+18,1 фоиз) ошиб, 39,8 млрд долларга ёки ЯИМнинг 27,1 фоизига (2024 йилда — 29,3 фоиз) етди. Давлат ички қарзи 542 млн долларга (+7,7 фоиз) ошиб, 7,0 млрд долларни ёки ЯИМнинг 4,8 фоизини (2024 йилда — 5,6 фоизи) ташкил этди.

Тўртинчи чоракда давлат қарзи 2,8 млрд доллардан зиёдга (ташқи қарз ҳисобига) ошди. Бунда ташқи қарз 3,1 млрд долларга ортди, ички қарз 218 млн долларга қисқарди.

Таққослаш учун: 2019 йил якунига кўра давлат қарзи даражаси 17,8 млрд долларни ташкил қилган.

Қарз берувчилар

Давлат ташқи қарзининг асосий қисми — 22,3 млрд доллари ёки 56 фоизи халқаро молия институтлари ҳиссасига тўғри келади.

Жаҳон банки (8,9 млрд доллар ёки 22 фоиз) ва Осиё тараққиёт банки (8,35 млрд доллар ёки 21 фоиз) хорижий кредиторлар орасида мутлақ етакчи.

Ташқи қарзнинг 11,7 млрд доллари (29 фоиз) хорижий ҳукуматларнинг молия ташкилотлари томонидан ажратилган. Энг йирик кредиторлар Хитой тараққиёт давлат банки ва Эксимбанки — 3,9 млрд доллар. Айни пайтда Япония халқаро ҳамкорлик агентлиги қарийб 3 млрд доллар қарз берган. Шунингдек, халқаро облигациялар ҳисобига хорижий инвесторлардан 5,8 млрд доллар миқдорида маблағ жалб қилинган.

ИМВ маълумотларига кўра, буджет тақчиллиги қоплаш учун ташқи қарзнинг тенг ярми — 19,8 млрлд доллар сарфланган.

5,6 млрд доллар ёки жами ташқи қарзнинг 14 фоизи ёнилғи-энергетика саноатига тўғри келади. Шундан 4,1 млрд доллар маблағ электроэнергетика соҳасига, 1,4 млрд доллар неқт ва газ соҳаси, қолган қисми кўмир саноатига йўналтирилган.

3,5 млрд доллар (ёки 9 фоиз) маблағ соғлиқни сақлаш, таълим, ахборот ва коммуникация технологиялари ҳамда бошқа соҳаларга йўналтирилган.

Транспорт ва транспорт инфратузилмаси, қишлоқ ва сув хўжалиги ҳамда уй-жой коммунал хўжалиги соҳаларининг ҳар бирига 3 млрд доллардан ортиқ маблағ ажратилган.