Hugo Boss компанияси Ўзбекистонда иш бошлади

21:40 · 06.12.2022

Ўзбекистон узумни асосан Россияга экспорт қилмоқда

17:47 · 06.12.2022

Ўзбекистоннинг қайси ҳудудларида солиқ тушумлари кўпроқ ундирилди?

17:05 · 06.12.2022

Ўзбекистон 10 ойда 9,5 млн долларлик цемент экспорт қилди

16:30 · 06.12.2022

Ўзбекистонда аҳоли жон бошига ялпи ички маҳсулотнинг ўсиши секинлашди

14:13 · 06.12.2022

Ўзбекистонда пахта мавсумида 4 трлн сўмдан ортиқ терим пуллари тарқатилган

12:01 · 06.12.2022

Россияда газ қазиб олиш ҳажми камайди

11:10 · 06.12.2022

Рейтинг. Ўзбекистон энг кўп қайси давлатларга кир ювиш машиналари экспорт қилмоқда?

10:16 · 06.12.2022

Ўзбекистон сабзини асосан Қозоғистонга экспорт қилмоқда

9:32 · 06.12.2022

Европада газ истеъмоли камайди

21:50 · 05.12.2022

Ўзбекистонда 10 ойда қанча қурилиш ишлари амалга оширилгани маълум бўлди

19:30 · 05.12.2022

Ўзбекистонда туризм соҳасида янги стандарт тасдиқланди

18:37 · 05.12.2022

Тошкентдан қатнайдиган шаҳарлараро автобус қатновлари қайта тикланди

15:54 · 05.12.2022

Тошкентдан қатнайдиган барча шаҳарлараро автобуслар қатнови бекор қилинди

14:34 · 05.12.2022

Qeshm Air авиакомпанияси Теҳрондан Ўзбекистонга тўғридан-тўғри рейсларни йўлга қўяди

13:56 · 05.12.2022

Ўзбекистонда 10 ойда қанча автобус ишлаб чиқарилгани маълум бўлди

13:04 · 05.12.2022

Ўзбекистонда январь-ноябрь ойларида солиқ тушумлари ҳажми ошди

12:13 · 05.12.2022

Ўзбекистон Хитойдан асосан қайси озиқ-овқат маҳсулотларини импорт қилмоқда?

11:17 · 05.12.2022
Таҳлил 19:20 · 24.01.2022

NFT ва метаолам. Қачон инсоният виртуал реалликда ўқиш ва ишлашни бошлайди?

Метаоламнинг ўзига хослиги бошқа оламда мавжуд бўлиш ҳиссидир.

NFT ва метаолам. Қачон инсоният виртуал реалликда ўқиш ва ишлашни бошлайди?
Фото: «ekovitrin.com»

Метаолам — виртуал реаллик технологияларидан фойдаланган ҳолда, одамлар ўзларининг аватарлари орқали бир-бири ва рақамли объектлар билан ўзаро алоқада бўлиши мумкин бўлган доимий виртуал макон. Тасаввур қилиш қийин бўлса, «Матрица» (The Matrix) ва «Аватар» (Avatar) фильмларини эслаб кўринг, моҳият деярли бир хил.

Метаолам илк бор 1992 йилда америкалик фантаст ёзувчи Нил Стивенсоннинг «Кўчки» (Snow Crash) романида тилга олинган. Китобда уч ўлчовли виртуал дунё тасвирлаган. Айтганча, яқинда ушбу мавзу атрофида шунчалик кўп шов-шув кўтарилди-ки, Стивенсон метаоламга ҳеч қандай алоқаси йўқлиги ҳақида алоҳида баёнот беришга мажбур бўлди.

Фото: Snow Crash

Метаолам тушунчаси, айниқса, 2021 йилнинг кузида Марк Цукерберг Facebook номини Meta деб ўзгартиргандан сўнг машҳур бўлиб кетди.

«Энди биз Meta деб номланамиз», — дейди Марк матбуот анжуманида ва «уч ўлчовли Интернет», яъни Web 3.0 устида иш бошланганини эълон қилди.

Фото: Марк Цукерберг

Энди биз ахборотни истеъмол қилмаймиз, балки унинг ичидамиз. Мисол тариқасида, миллиардер одам қандай қилиб жонли ва виртуал майдонда бўлиб ўтадиган концертда иштирок этишини кўрсатди.

«Метаоламнинг ўзига хослиги бошқа оламда мавжуд бўлиш ҳиссидир: сиз ўзингизни гўёки бошқа ерда, бошқа одам билан бўлгандек ҳис қиласиз», — дейди Цукерберг.

Унинг сўзларига кўра, ўзини бошқа ерда юргандек ҳис қилиш — ижтимоий технологиянинг асосий орзуси. Шу сабаб Meta бор эътиборини метаоламга қаратган.

Метаоламда ишлаш

2022 йилга келиб виртуал реаллик компьютер ўйинлари ва фантастик фильмлар қамровидан четга чиқди. Кўпгина компаниялар ундан иш учун ҳам фойдаланишни бошлади.

Мисол учун, eXp Realty кўчмас мулк агентлиги биринчилардан бўлиб метаоламда офис очди. Уларнинг ходимлари виртуал оролда ишлайдиган аватарлар кўринишида тўпланади. Орол бинолар ва музокаралар учун кўп сонли ҳудудларга тўла. Ходимлар худди видео ўйинлардаги каби сичқонча ёки клавиатура ёрдамида ҳаракатланади.

Фото: eXp Realty офиси

Ходимлар гапирганда бошқалар ким сўзга чиққанини англаши учун индикатор мавжуд. Улар, шунингдек, компьютер экранини баҳам кўриш орқали тақдимотлар қилиши мумкин.

KuCoin криптовалюта биржаси ҳам 2021 йил охирида бироз шовқин-сурон кўтариб, Bloktopia’нинг марказлаштирилмаган метаоламининг осмонўпар биносида офис очиш ниятини эълон қилди. Виртуал бино биткоинларнинг умумий сони 21 миллион та бўлгани учун 21 даражага эга.

Фото: eXp Realty офиси

Тахминларга кўра, виртуал биржага ташриф буюрувчилар бир-бири билан мулоқот қилиши, машғулотлар билан шуғулланиши, ўйин ўйнаши ва даромад олиши мумкин бўлади. Худди кийим-кечак, уй-рўзғор буюмлари сотиб олиш мумкин бўлган савдо марказига ўхшайди. Фақат у ерда харидорларнинг узун навбати ўрнига лойиҳалар, биржа савдолари, таниқли бизнесменлар ва крипто-брендларни учратасиз.

Бундан ташқари, 2022 йилда метаолам Microsoft Teams’га интеграция қилинади. Янги воқеликнинг асосий элементи Mesh хизмати бўлади. Ушбу хизмат VR ва AR’дан фойдаланган ҳолда виртуал офислар ва бошқа жойларни яратиш ва уларга ташриф буюриш имконини беради.

Фото: Mesh хизмати

Масалан, Microsoft бош директори Сатья Наделла Mesh ёрдамида Британиядаги шифохонага, Toyota заводига ва Халқаро космик станцияга ташриф буюрганини сўзлаб берган.

Таълим бўйича NFT лойиҳалари

Агар, метаолам реал дунёни акс эттирадиган бўлса, демак унда ҳам иқтисодиёт мавжуд. Шу сабабли, NFT унинг бир қисмига айланди. Чуқурлашиб кетмаслик учун қуйида бир нечта мисол келтирилади.

NFT — бирор бир асл буюмга эгалик ҳуқуқини тасдиқловчи сертификат. Шу билан бирга, ҳар ким маҳсулотни кўриши мумкин, аммо фақат NFT харидори буюмнинг расмий эгаси ҳисобланади.

NFT’ни исталган рақамли элементга бириктириш мумкин: расмдан кулгили видеогача. Шу билан бирга, токен битим ҳақидаги барча маълумотларни ўз ичига олади: товарнинг келиб чиқишини, буюм эгасининг шахсини ва битимнинг вақтини тасдиқлайди. Мисол учун, россиялик рассом Покрас Лампас NFT’да ўз ишини рақамлаштирди ва уни 2,5 миллион рублга сотди.

Фото: рассом Покрас Лампаснинг ижоди

Аммо санъат объектларини сотиш ноёб токенлардан фойдаланишнинг ягона усули эмас. Улар таълимда ҳам қўлланиши мумкин. Мисол учун, Ғарб университетлари NFT’дан пул алмашиш учун эмас, балки курсни тугатганлигини исботлаш учун фойдаланишни режалаштирмоқда. Чунки бирор бир курсни тугатганлик тўғрисидаги сертификат фотошопда осонгина сохталаштирилиши мумкин.

Хитойнинг Meten EdtechX компанияси янада илдамлаб кетди. Улар NFT’дан мутахассислар томонидан яратилган ўқув режаларининг ҳақиқийлигини текшириш учун фойдаланишни режалаштирган.

Экспертларнинг фикрича 5 йилдан сўнг инсоният метаоламда ишлаш ва ўқишни бошлайди, деган тахминларни илгари суриш қийин. Чунки бундай технологиялар жуда катта инвестицияларни талаб қилади. Бироқ биз бир оёғимиз билан янги реаллик остонасида турибмиз.

Hugo Boss компанияси Ўзбекистонда иш бошлади
Янгиликлар 21:40 · 06.12.2022
Hugo Boss компанияси Ўзбекистонда иш бошлади
Ўзбекистон узумни асосан Россияга экспорт қилмоқда
Янгиликлар 17:47 · 06.12.2022
Ўзбекистон узумни асосан Россияга экспорт қилмоқда
Ўзбекистоннинг қайси ҳудудларида солиқ тушумлари кўпроқ ундирилди?
Янгиликлар 17:05 · 06.12.2022
Ўзбекистоннинг қайси ҳудудларида солиқ тушумлари кўпроқ ундирилди?
Ўзбекистон 10 ойда 9,5 млн долларлик цемент экспорт қилди
Иқтисодиёт 16:30 · 06.12.2022
Ўзбекистон 10 ойда 9,5 млн долларлик цемент экспорт қилди
Ўзбекистонда аҳоли жон бошига ялпи ички маҳсулотнинг ўсиши секинлашди
Янгиликлар 14:13 · 06.12.2022
Ўзбекистонда аҳоли жон бошига ялпи ички маҳсулотнинг ўсиши секинлашди
Ўзбекистонда пахта мавсумида 4 трлн сўмдан ортиқ терим пуллари тарқатилган
Янгиликлар 12:01 · 06.12.2022
Ўзбекистонда пахта мавсумида 4 трлн сўмдан ортиқ терим пуллари тарқатилган